Chương Ba
Đúng như dự đoán của quyền tư lệnh Đào, phải mất 34
ngày đêm đại đội 3 mới tới vị trí tập kết ở Bắc đường 9. Còn đại đội 9 do vị
trí tập kết ở Nam đường 9 gần trăm ki- lô- mét nên cuộc hành quân đã kéo dài
tới 51 ngày đêm. Mặc dù bị không quân địch đánh chặn nhiều lần, đã có một chiến
sĩ hy sinh và mấy chiến sĩ bị thương nhưng cuối cùng cả hai đại đội đã đưa được
100% xe tới đích. Tuy nhiên điều đáng quan tâm nhất bây giờ là bộ phận hành
động của tất cả các xe bị hư hỏng nặng nề. Đây là vấn đề đã được tính toán đến
nên ngoài số khí tài dự trữ đi cùng được các xe tăng tự mang binh chủng còn bố
trí thêm một số khí tài để các xe ô tô chở theo nữa. Tuy nhiên do điều kiện
đường sá khó khăn hơn nhiều so với đợt hành quân của M77 nên hiện tại đơn vị đã
sử dụng hết. Vì vậy trong bức điện mới nhất của chính ủy Ngọc gửi về Bộ tư lệnh
đã yêu cầu binh chủng gửi gấp vào một số khí tài, trong đó chủ yếu là bánh chịu
nặng, mảnh xích và đai hãm.
Cầm bức điện trên tay, mắt chăm chăm nhìn vào mấy dòng
chữ ngắn gọn một lúc quyền tư lệnh Đào bảo công vụ Lưu đi gọi chủ nhiệm kỹ
thuật Nhật lên gặp ông ngay. Chỉ ít phút sau cái dáng lòng khòng của chủ nhiệm
Nhật đã xuất hiện ngoài cửa. Vừa nhìn thấy Nhật quyền tư lệnh Đào đã nói ngay:
- Anh vào đây! 198 đang kêu cứu đây này!- Ông đưa bức
điện cho chủ nhiệm Nhật.
Chủ nhiệm Nhật cầm bức điện chăm chú đọc, miệng lẩm
bẩm:
- Quái lạ! Sao nó nhai bánh chịu nặng và xích dữ đến
vậy?
Quyền tư lệnh Đào đăm chiêu:
- Có lẽ ta chưa lường hết những yếu tố ảnh hưởng đến
tình trạng kỹ thuật của các thiết bị anh Nhật ạ. Bây giờ theo anh phải làm thế
nào?
Tay vẫn giở ra gập vào bức điện chủ nhiệm Nhật trầm
ngâm:
- Có lẽ phải cho cho bổ sung gấp khí tài vào thôi.
Quyền tư lệnh Đào gật đầu:
- Vậy thì anh về tính toán cụ thể và lập kế hoạch để
chuyển hàng vào cho anh em càng sớm càng tốt. Chú ý tập trung vào mấy loại khí
tài anh em người ta yêu cầu thôi. Tám giờ sáng mai anh báo cáo kế hoạch với
tôi. Nhớ là phải thật cụ thể đấy!
Chủ nhiệm Nhật đứng dạy:
- Vậy xin phép tư lệnh tôi về.
Không nhìn lên quyền tư lệnh Đào chỉ vẫy nhẹ tay. Còn lại
một mình ông giở cuốn sổ “điện mật đi” ngồi ngẫm nghĩ một chút rồi viết rất
nhanh:
“Gửi số 2!
Số 1 biểu
dương đoàn 198 đã đưa được 100% trang bị tới đích. Sắp tới số 1 sẽ gửi tiếp
hàng vào theo đường dây 559. Cần tổ chức rút kinh nghiệm đợt hành quân vừa qua
và khôi phục ngay xe pháo để sẵn sàng bước vào chiến đấu.
Ký điện- Số
1”.
Gọi Lưu đưa bức điện xuống cho cơ yếu xong quyền tư
lệnh Đào lại giở tấm bản đồ khu vực Tây Quảng Trị ra ngồi nghiền ngẫm. Chỉ mất
chưa đầy một phút ông đã tìm thấy vị trí tập kết của đại đội 3. Nhưng đến vị
trí tập kết của đại đội 9 mãi một lúc sau ông mới tìm thấy. Khoanh hai vòng bút
chì đỏ vào hai vị trí khuôn mặt ông trầm hẳn lại rồi vớ lấy bút chì đánh một
dấu hỏi rất đậm vào cạnh vị trí trú quân của đại đội 9.
Trong lúc đó tại sở chỉ huy tiền phương chính ủy Ngọc
cũng đang chuẩn bị cho cuộc họp tổng kết đợt hành quân dự kiến vào ngày mai. Sở
chỉ huy nằm trên sườn một quả đồi thấp cách đường 9 khoảng 5 ki- lô- mét về
phía bắc, ngay gần vị trí tập kết của đại đội 3. Ngay từ hôm vào tới đây tham
mưu trưởng Dương đã bỏ ra cả một ngày đi thực địa mới chọn được địa điểm này
làm sở chỉ huy. Khu vực này ít chịu ảnh hưởng của bom đạn Mỹ nên rừng nguyên
sinh hầu như còn nguyên vẹn, những cây cổ thụ hai ba người ôm chen nhau mọc san
sát. Tầng tầng lớp lớp tán lá cây cao vút ken khít nhau đến nỗi ngửa cổ nhìn
lên không thấy trời. Ngay dưới chân đồi là một dòng suối nhỏ, vì mới là đầu mùa
khô nên nước còn đầy ắp. Sẵn gỗ, đất lại dễ đào nên chỉ sau gần một tuần tiểu
đội công binh đã hoàn thành việc xây dựng sở chỉ huy. Nằm ở trung tâm khu vực
là hầm của chính ủy và tham mưu trưởng. Hai căn hầm chữ A chắc chắn, rộng rãi
có cửa dẫn ra một hầm thùng làm nơi hội họp. Đó là một căn hầm sâu gần một mét
rộng chừng chục mét vuông được lợp cỏ tranh, giữa hầm là bộ bàn ghế được ghép
bằng mấy tấm gỗ anh em công binh xin từ bên xưởng cưa mặt trận về vẫn còn thơm
mùi nhựa. Nằm tản mát xung quanh đó là hầm dành cho cán bộ các cơ quan Bộ tư
lệnh và trung đoàn H03. Bên kia con suối cách một quả đồi là vị trí trú quân
của đại đội 3. Từ đây đến sở chỉ huy mặt trận cũng không xa lắm nên chính ủy
Ngọc tỏ ra khá ưng ý với vị trí này.
Buổi sáng trong rừng già thật dễ chịu. Có vẻ
như cái nắng của mùa khô đất Lào không ảnh hưởng gì đến nơi đây. Ngồi bên bộ bàn
ghế tự tạo chính ủy Ngọc đang xem lại cuốn nhật ký hành quân mà ông đã ghi chép
suốt hơn một tháng qua. Thói quen ghi chép tỷ mỷ mọi sự kiện của một cán bộ
chính trị lâu năm bây giờ xem ra đắc dụng. Mặc dù không phải lúc nào cũng đi
cùng đội hình hành quân của bộ đội nhưng hầu như mọi sự kiện xảy ra trên đường
hành quân đều được ông ghi chép cụ thể, đặc biệt là những diễn biến tư tưởng
của bộ đội. Từ trong tiềm thức ông hiểu những kinh nghiệm rút ra từ cuộc hành
quân này sẽ vô cùng bổ ích một khi lực lượng tăng thiết giáp phát triển và đi
sâu vào các mặt trận phía Nam.
Đang cắm cúi ghi chép chính ủy Ngọc chợt giật mình vì
một bóng đen lừng lững xuất hiện trước cửa hầm và cất tiếng chào. Phải mất gần
một phút ông mới nhận ra người đứng trước mặt mình là tiểu đoàn trưởng Tân. Mới
không gặp nhau có nửa tháng mà trông anh chàng tiểu đoàn trưởng điển trai này
khác quá. Khuôn mặt béo tốt, hồng hào nay đen sắt lại, hàm râu quai nón đẹp
tuyệt thường được cạo nhẵn nhụi nay tua tủa trông đến khiếp. Chỉ cái ghế băng phía
đối diện chính ủy Ngọc niềm nở:
- Ngồi xuống đây đã!- Với tay lấy bi- đông nước chè
rừng bên cạnh rót ra bát sắt đẩy về phía Tân ông mời- Uống nước đi nào!
Đón bát nước màu xanh đen tỏa mùi thơm hăng hắc Tân
tươi hẳn nét mặt:
- Cảm ơn thủ trưởng! Đang khát quá!- Dứt lời anh đưa
bát nước lên miệng làm một hơi hết sạch.
Chính ủy Ngọc lấy cái bát nghiêng bi đông rót thêm bát
nước nữa và ân cần:
- Cậu đi thế nào nhanh thế? Từ đấy về đây cũng phải
hơn trăm cây số chứ ít ỏi gì?
Tân cầm bát nước làm tiếp một hơi nữa. Chừng như đã đỡ
cơn khát anh mới trả lời:
- Chiều hôm kia nhận được điện triệu tập của thủ
trưởng tôi đi ngay. Cũng may đi nhờ được xe nên mới nhanh như thế chứ nếu đi bộ
chắc phải mất mấy ngày nữa mới đến.
Chính ủy Ngọc gập cuốn sổ tay lại:
- Tình hình trong ấy thế nào?
Tân trở lại vẻ trịnh trọng thường ngày:
- Báo cáo thủ trưởng! Hiện tại “xê Chín” đã vào vị trí
tập kết theo quy định. Anh em đang đào hầm xe, hầm người. Chắc độ hai, ba ngày
nữa sẽ ổn định mọi mặt- Dường như đã nung nấu từ lâu nên Tân làm luôn một lèo- Tuy
nhiên cho đến giờ tôi vẫn không hiểu tại sao lại đưa “xê Chín” vào sâu như thế?
Tiểu đoàn có hai đại đội mà mỗi thằng nằm một nẻo cách nhau hàng trăm ki- lô-
mét như vậy công tác chỉ huy sẽ rất khó khăn. Mà theo tôi được biết là ta đã
xác định mục tiêu chỉ ở quanh quanh khu vực đường 9 này thôi cơ mà!
Chính ủy Ngọc trầm ngâm một lát rồi mới trả lời:
- Thực ra lúc đầu tớ cũng thắc mắc như vậy. Nhưng hôm
vừa rồi vào Bộ tư lệnh mới biết đó là ý định của mặt trận. Các anh trên ấy định
đưa đại đội 9 vào A Lưới để từ đó đánh xuống Huế.
Tân trợn tròn mắt:
- Đánh Huế?
Chính ủy Ngọc xác nhận:
- Đúng thế! Tuy nhiên tớ với anh Dương đã có ý kiến
với các anh ấy rồi. Một là trận đánh sắp tới là trận đánh đầu tiên của binh
chủng, sự thành bại của nó có ý nghĩa cực kỳ quan trọng nên cần thiết phải sử
dụng lực lượng tập trung. Vì vậy hai đại đội phải để gần nhau để có thể hỗ trợ
lẫn nhau khi cần thiết. Hai là chúng ta cũng chưa nắm được tình hình đường sá
từ A Lưới xuống Huế thế nào, đưa xe tăng vào đó chắc gì đã sử dụng được.
Tân nôn nóng:
- Vậy họ quyết định thế nào?
Chính ủy Ngọc đăm chiêu:
- Các anh ấy hứa sẽ nghiên cứu thêm các ý kiến của ta.
Tớ cũng đã điện báo về Bộ tư lệnh để anh Đào nghiên cứu và có ý kiến với Bộ rồi.
Tạm thời “xê Chín” cứ nằm ở đó đã. Thôi, bây giờ cậu nghỉ ngơi, tắm giặt và
chuẩn bị báo cáo tổng kết đi! Sáng ngày mai ta sẽ họp. Mà cậu phải cạo bộ râu
đi chứ, trông rõ khiếp!
Tân đứng dạy:
- Xin lỗi thủ trưởng! Mới có hai ngày hai đêm không
cạo mà nó đã như thế đấy! Còn bây giờ xin phép thủ trưởng tôi về - Chừng như
vẫn còn hậm hực anh vừa quày quả đi ra cửa vừa lầm bầm- Mấy ông cứ tưởng xe
tăng như cái xe đồ chơi, cứ thích đặt vào đâu là đặt.
Mặc dù vẫn còn mệt vì hai đêm lắc lư trên thùng ô tô
và hai ngày cuốc bộ vã Tân chỉ tắm rửa qua loa và cạo qua quýt bộ râu rồi gọi một
chiến sĩ thông tin đi cùng anh sang vị trí trú quân của đại đội 3. Anh muốn xem
tình hình ăn ở của đại đội này thế nào. Tiếng là tiểu đoàn trưởng nhưng thực ra
từ hôm bắt đầu hành quân đến nay anh toàn đi với đại đội 9, bây giờ được chính
ủy Ngọc giao viết báo cáo tổng kết anh cũng cần phải nắm lại tình hình của bên
này.
Vừa đến chỗ trú quân của đại đội 3 Tân đã thấy ưng ý
lắm. Anh thốt lên: “chỗ này thì tập kết cả sư đoàn xe tăng cũng được”. Cũng
giống như bên sở chỉ huy tiền phương vị trí tập kết của đại đội 3 nằm dưới một
cánh rừng nguyên sinh rậm rạp. Đại đội trưởng Phan Văn Hải đưa tiểu đoàn trưởng
của mình đi khắp lượt khu trú quân của đại đội. Đã có hơn chục ngày nằm ở đây
nên hệ thống hầm xe và người của đại đội 3 đã xây dựng gần như hoàn tất. Mười
một chiếc xe tăng nằm gọn gàng trong những căn hầm sâu gần ngập thân xe, dưới
bụng xe là hầm ngủ của thành viên có cửa ra vào ở phía trước xe, còn anh em
trong đại đội đang tập trung củng cố kỹ thuật xe pháo. Đại đội trưởng Hải hể
hả:
- Cũng may ở đây toàn là đất ba- zan nên đào hầm cũng
đỡ vất vả.
Tiểu đoàn trưởng Tân gật đầu ra vẻ hài lòng. Tuy vậy
anh cũng góp ý:
- Nhưng các ông cũng phải chú ý đến việc thoát nước
đấy. Hầm thế này mà mưa to một trận là gay ngay.
Hải công nhận:
- Đúng thế ạ! Nhưng vì bây giờ đang còn là mùa khô nên
chúng tôi tạm thời dừng việc này để bộ đội tập trung khôi phục xe trước. Sau đó
nếu ở lâu dài sẽ phải đào hệ thống rãnh thoát nước chứ.
Liếc nhìn đồng hồ Tân bảo:
- Thôi, ta về chỗ xe ông đi! Ông sẽ báo cáo tóm tắt
tình hình hành quân của đại đội cho tôi để tôi còn đưa vào báo cáo tổng kết.
Sáng mai mời cả ông lên họp luôn.
Xe của đại đội trưởng Hải nằm ở vị trí trung tâm của
khu vực trú quân. Ngoài hầm xe, hầm ngủ xe đại đội trưởng có thêm một hầm họp
được đào cạnh xe và có cửa thông với hầm ngủ. Hầm họp còn chưa có mái mà mới
được che tạm bằng tấm bạt xe tăng nhưng cũng đã có bộ bàn ghế ghép bằng vỏ hòm
đạn. Đại đội trưởng Hải có vẻ tâm đắc
lắm:
- Như thế này mọi sinh hoạt đều ở dưới hầm hoặc trong
xe, từ trong xe muốn xuống hầm ngủ thì chui qua cửa an toàn. Còn đang ngồi
ngoài này muốn vào hầm ngủ thì theo cửa kia- Hải chỉ tay vào cái cửa ngách
thông sang hầm ngủ.
Tiểu đoàn trưởng Tân gật đầu:
- Tốt lắm! Nhưng các ông phải kiếm cái gì mà lợp chứ
không được sử dụng bạt thế này đâu nhé. Còn bây giờ ông lấy nhật ký hành quân
ra đây.
Đại đội trưởng Hải chui vào xe, một lát sau anh mang
theo cái xắc cốt ra hầm họp và đưa cho tiểu đoàn trưởng Tân cuốn nhật ký hành
quân đã quăn hết cả mép. Lật cuốn nhật ký chăm chú xem một lúc Tân bảo:
- Tôi mượn ông cuốn sổ này để làm báo cáo tổng kết.
Còn bây giờ ông báo cáo tóm tắt những vấn đề nổi bật nhất mà ông rút ra qua
cuộc hành quân vừa rồi.
Hai người hí húi trao đổi mãi cho đến khi cậu pháo hai
chạy về gọi đi ăn trưa.
Cuộc họp tổng kết đợt hành quân đường dài của đoàn 198
được tiến hành ngay tại căn hầm họp của sở chỉ huy tiền phương. Chỉ trừ trưởng
ban tác huấn Phúc được Bộ tư lệnh mặt trận gọi đi nhận nhiệm vụ còn lại có mặt
đầy đủ các cán bộ của Bộ tư lệnh, đoàn 198 và có thêm đại đội trưởng đại đội 3
Phan Văn Hải. Sau tuần nước chè rừng trong những chiếc bát B52 to đùng chính ủy
Ngọc khai mạc cuộc họp:
- Thưa toàn thể các đồng chí! Chấp hành chỉ thị của Bộ
chúng ta đã tiến hành đưa đoàn 198 rời hậu phương miền Bắc vào đây để chuẩn bị
tham gia chiến đấu. Cho đến thời điểm này đã có thể khẳng định chúng ta đã hoàn
thành nhiệm vụ của cuộc hành quân. Chúng ta đã đưa được 100% xe tới đích an
toàn. Tuy nhiên cũng còn tồn tại một số vấn đề cần tiếp tục khắc phục. Cuộc họp
hôm nay được tổ chức nhằm đánh giá một cách đầy đủ những kết quả đã đạt được
cũng như những vấn đề chưa làm tốt của chúng ta. Qua đó rút ra những bài học
kinh nghiệm cho các cuộc hành quân đường dài của xe tăng sau này. Vì vậy tôi đề
nghị tất cả chúng ta phát huy mạnh mẽ tinh thần đấu tranh phê bình, nói thẳng
nói thật cả điểm mạnh điểm yếu, cả những cái đã làm được và những việc còn làm
chưa tốt. Đồng thời rút ra những bài học kinh nghiệm và đề xuất những biện pháp
khắc phục để có thể hoàn thành nhiệm vụ với chất lượng cao hơn. Trước hết xin
mời các đồng chí nghe bản báo cáo tổng kết của đồng chí tiểu đoàn trưởng. Xin
mời đồng chí Tân!
Tiểu đoàn trưởng Tân hôm nay trông khác hẳn hôm qua,
bộ râu quai nón bờm xờm đã được cạo nhẵn, một chút sắc hồng đã trở lại trên gò
má. Anh đứng dạy trịnh trọng:
- Kính thưa đồng chí chính ủy! Thưa toàn thể các đồng
chí! Theo sự phân công của đồng chí chính ủy tôi đã chuẩn bị xong bản báo cáo
tổng kết về cuộc hành quân đường dài của tiểu đoàn 198. Tuy nhiên do điều kiện
bản thân tôi đi với đại đội 9 nên việc nắm tình hình chung toàn tiểu đoàn cũng
chưa thật sát nên báo cáo chắc chắn sẽ chưa thật đầy đủ. Vì vậy mong các đồng
chí thông cảm và cũng đề nghị các đồng chí sẽ bổ sung cho. Sau đây tôi xin đi
vào nội dung báo cáo- Sau khi nêu lên một loạt những con số về chiều dài đường
hành quân, số cung chặng, số trọng điểm, sông suối phải vượt qua, số lần bị
địch đánh phá vào đội hình, số người hy sinh và thương vong, số khí tài dự trữ
phải thay thế, tốc độ bình quân đạt đượcv.v... Tân kết luận- Tóm lại, sau hơn
một tháng hành quân chúng ta đã đưa được 100% trang bị và gần 100% người tới
đích an toàn, trước thời gian quy định của Bộ. Theo chúng tôi đây là đây là một
thắng lợi rất có ý nghĩa và có thể kết luận rằng cuộc hành quân của đoàn 198 đã
thành công tốt đẹp.
Chính ủy Ngọc xen vào:
- Thành công thế thì ta phải hoan hô chứ!- Nói rồi ông
vỗ mạnh tay, tất cả mọi người cùng vỗ tay theo. Không khí cuộc họp có vẻ sôi
nổi hẳn lên.
Đợi cho mọi người trật tự trở lại tiểu đoàn trưởng Tân
tiếp tục:
- Để rút ra những bài học kinh nghiệm cho nhiệm vụ
tiếp theo chúng tôi tạm thời rút ra một số ưu nhược điểm chính của cuộc hành
quân như sau, đề nghị các đồng chí chú ý và cho ý kiến. Trước hết về ưu điểm
nổi lên một số vấn đề: một là cuộc hành quân có sự lãnh đạo sâu sát, sự chỉ đạo
tập trung của Bộ tư lệnh, của cơ quan binh chủng và của trung đoàn H03 nên đã
xây dựng được quyết tâm vững chắc, chuẩn bị chu đáo về mọi mặt, lập kế hoạch
hành quân cơ bản sát với thực tế, tuy có phải điều chỉnh nhưng không lớn. Ưu
điểm thứ hai là công tác bảo đảm hậu cần, kỹ thuật nhìn chung bố trí hợp lý, có
lượng dự trữ từ từng xe lên đến đoàn, lại có sự chi viện đắc lực của Bộ tư lệnh
nên có thể chủ động đối phó với mọi tình huống. Ưu điểm thứ ba là nhờ có sự
hiệp đồng chặt chẽ của Bộ tư lệnh và sự quan tâm của cấp trên nên đi đến đâu
đoàn 198 cũng được sự giúp đỡ, ủng hộ nhiệt tình của các địa phương, các đơn vị
bạn. Ưu điểm thứ tư là trình độ chính trị tư tưởng vững vàng và trình độ chuyên
môn nghiệp vụ vững chắc của đại đa số cán bộ chiến sĩ là nhân tố có ý nghĩa
quan trọng đối với thắng lợi của cuộc hành quân. Về khuyết điểm chúng tôi nhận
thấy còn tồn tại một số vấn đề sau: một là về trình độ và kinh nghiệm của một
bộ phận cán bộ, chiến sĩ còn hạn chế. Chính khuyết điểm này là nguyên nhân gây
nên một số sự cố như trôi xe, đổ xe v.v... Khuyết điểm thứ hai là việc tính
toán lượng khí tài dự trữ chưa thật sát với điều kiện, hoàn cảnh nên hiện tại
chúng ta gặp khó khăn rất lớn về khả năng cơ động - Đặt cuốn sổ tay xuống bàn
Tân ngước lên nhìn một vòng quanh căn hầm rồi đột ngột kết luận- Trên đây là
toàn bộ báo cáo tổng kết cuộc hành quân của tiểu đoàn chúng tôi, đề nghị các
thủ trưởng và các đồng chí cho ý kiến. Hết ạ!
Chính ủy Ngọc nhìn quanh một lượt rồi gật gù ra vẻ hài
lòng:
- Trước hết xin biểu dương đồng chí tiểu đoàn trưởng
đã có bản báo cáo tổng kết tương đối đầy đủ và rất sát thực tế. Bây giờ ta nghỉ
giải lao ít phút rồi sau đó các đồng chí sẽ thảo luận đóng góp ý kiến cho thật
hoàn chỉnh. Nào, mời các đồng chí uống nước đi!
Không khí trong căn hầm họp sôi nổi hẳn lên, chiếc bi
đông xe đầy nước chè rừng được chuyền tay rót ra các bát. Tiếng bình phẩm nổi
lên:
- Thua xa chè Tam Đảo thủ trưởng nhỉ?.
- Trông thì cũng màu mè đấy nhưng uống cứ nhạt thếch!
Tranh thủ lúc giải lao mấy tay nghiện ngập kéo nhau ra
cửa hầm hút thuốc. Cả hội chuyền tay nhau điếu thuốc và đều băn khoăn “không
hiểu rồi đây lấy gì mà hút”.
Trong lúc đó chính ủy Ngọc và tham mưu trưởng Dương
đang thì thầm với nhau ở đầu bàn. Có vẻ như hai người đang trao đổi về bản báo
cáo của tiểu đoàn trưởng Tân thì phải, chỉ thấy tham mưu trưởng nói còn chính
ủy Ngọc lúc lúc lại gật đầu.
Đúng lúc đó trưởng ban tác huấn Phúc xuất hiện, anh
vồn vã bắt tay tất cả mọi người. Chính ủy Ngọc tươi cười:
- Thế nào? Bộ tư lệnh mặt trận gọi lên có gì mới
không?- Thấy Phúc tỏ vẻ ngần ngừ ông giục- Không sao cả, cứ nói đi! Toàn anh em
cán bộ cả mà.
Trưởng ban tác huấn Phúc gỡ cái xắc cốt bên mình ra,
anh mở xắc cốt lấy tấm bản đồ trải ra mặt bàn rồi hạ giọng:
- Báo cáo chính ủy và các anh, Bộ tư lệnh mặt trận đã
chỉ định mục tiêu cho xe tăng và giao nhiệm vụ cho chúng ta bắt đầu tiến hành
công tác chuẩn bị mọi mặt để 198 bước vào chiến đấu.
Tất cả mọi người có mặt đều xúm lại quanh tấm bản đồ,
nhao nhao hỏi. Chính ủy Ngọc ôn tồn:
- Cứ bình tĩnh để cậu ấy nói xem thế nào!
Trưởng ban Phúc chỉ vào hai vị trí đã đánh dấu trên
bản đồ rồi nói:
- Theo chủ trương của trên Đông Xuân này ta sẽ đánh
lớn trên phạm vi rộng, trong đó có chiến dịch Đường Chín- Khe Sanh. Tiểu đoàn
198 được chỉ định tham gia tiêu diệt các cứ điểm Làng Vây và Hướng Hóa trong
tuyến phòng thủ đường Chín.
Mấy cán bộ phía sau nhướn cả người lên nhìn vào bản đồ
nhao nhao hỏi:
- Làng Vây ở chỗ nào? Hướng Hóa ở chỗ nào?
Trưởng ban Phúc rút cây bút máy trên túi ngực xuống
chỉ vào một điểm trên bản đồ và trả lời:
- Đây là Làng Vây- Anh rê cái bút dịch sang phía đông-
Còn đây là Hướng Hóa. Cả hai đều nằm trên trục đường Chín.
Tham mưu trưởng Dương ghé vào tai chính ủy Ngọc thì
thầm gì đó một lát, chính ủy Ngọc gật đầu rồi cao giọng:
- Thôi, mời các đồng chí ổn định trật tự. Bây giờ ta
tập trung vào việc tổng kết hành quân cho xong đã- Đợi cho mọi người trật tự
trở lại ông tiếp- Vừa rồi các đồng chí đã nghe bản báo cáo của đồng chí tiểu
đoàn trưởng. Sau đây đề nghị các đồng chí thảo luận đóng góp ý kiến bổ sung.
Đồng chí Tân nhớ ghi chép cẩn thận để sau này hoàn chỉnh báo cáo gửi ra Bộ tư
lệnh làm tài liệu học tập cho các đơn vị. Xin mời các đồng chí!
Trưởng ban tác huấn Phúc nhè nhẹ gấp tấm bản đồ lại.
Ngay sau đó chính trị viên Tuấn có ý kiến:
- Thưa toàn thể các đồng chí! Trong quá trình chuẩn bị
báo cáo tôi và anh Tân cũng đã có trao đổi với nhau. Vì vậy tôi xin hoàn toàn
nhất trí với bản báo cáo. Tuy nhiên tôi muốn nhấn mạnh thêm một ưu điểm rất cơ
bản, có ý nghĩa quyết định đến thắng lợi của cuộc hành quân vừa qua. Đó là
chúng ta đã tiến hành rất tốt công tác giáo dục chính trị, lãnh đạo tư tưởng.
Qua đó đảm bảo bộ đội có bản lĩnh chính trị vững vàng, tuyệt đối không có hiện
tượng dao động, ngả nghiêng. Hơn một tháng vừa qua chúng ta đã phải vượt qua
không ít khó khăn gian khổ, hy sinh có, bị thương có nhưng cán bộ chiến sĩ toàn
tiểu đoàn vẫn giữ vững ý chí quyết tâm. Cũng nhờ có quyết tâm cao nên anh em
rất tích cực, chủ động, sáng tạo khắc phục khó khăn để hoàn thành nhiệm vụ. Hết
ý kiến!
Vẫn giữ thái độ điềm đạm như mọi ngày chính ủy Ngọc
gật đầu:
- Được! Xin mời các đồng chí khác.
Tham mưu trưởng Dương giơ tay:
- Tôi có ý kiến!- Không đợi chính ủy Ngọc cho phép ông
nói luôn- Về cơ bản tôi nhất trí với phần đánh giá ưu khuyết điểm của bản báo
cáo. Tuy nhiên tôi xin bổ sung thêm một ưu điểm cũng rất quan trọng là: chúng
ta đã kịp thời rút kinh nghiệm và truyền đạt kinh nghiệm cho bộ đội nên càng về
sau khả năng xử trí tình huống của anh em khi gặp sự cố xảy ra càng linh hoạt
hơn. Ngoài ra về bố cục của bản báo cáo tôi đề nghị tách riêng nội dung rút
kinh nghiệm ra thành một phần riêng biệt với tiêu đề những bài học kinh nghiệm.
Trong đó ta sẽ chỉ rõ những kinh nghiệm trong quá trình chuẩn bị cũng như tổ
chức hành quân. Như vậy bản báo cáo sẽ rõ ràng hơn và có ý nghĩa thiết thực
hơn. Hết ạ!
Chính ủy Ngọc vẫn điềm đạm:
- Các đồng chí khác thấy thế nào?
Có vẻ nóng ruột với những tin tức trưởng ban tác huấn
Phúc mang về trung đoàn phó Lãm nói to:
- Tôi thấy như thế là đầy đủ lắm rồi ạ!
Chính ủy Ngọc nhìn quanh một lượt thấy không ai phản
ứng gì. Ông kết luận:
- Các đồng chí không có ý kiến gì tôi xin kết luận
phần thảo luận ở đây. Trước hết xin hoan nghênh ý kiến của đồng chí Dương. Mục
đích của việc tổng kết này như tôi đã nói lúc đầu là rút ra những bài học kinh
nghiệm để truyền đạt cho các đơn vị đi sau. Vì vậy cần làm nổi rõ điều đó và
tôi nhất trí phải tách những bài học kinh nghiệm ra thành một phần riêng. Các ý
kiến bổ sung của các đồng chí tôi cũng hoàn toàn nhất trí. Đề nghị đồng chí Tân
tổng hợp lại và hoàn chỉnh báo cáo. Lúc nào xong đưa tôi xem và sẽ gửi ra Bộ tư
lệnh bằng đường công văn. Các đồng chí còn ý kiến gì không?
- Hết!- Mọi người đồng thanh trả lời.
Chính ủy Ngọc cười bắt nọn:
- Chắc lại sốt ruột muốn nghe anh Phúc thông báo tin
mới chứ gì? Thôi được, bây giờ mời đồng chí Phúc nói rõ hơn về hai mục tiêu mà
trên giao cho chúng ta xem nào!
Trưởng ban tác huấn Phúc lại trải tấm bản đồ ra bàn,
mọi người nhổm hết cả dạy để nhìn. Phúc trang trọng:
- Báo cáo chính ủy và các đồng chí! Trước hết xin báo
cáo với chính ủy và các đồng chí, do yêu cầu nhiệm vụ trên đã quyết định thành
lập Bộ tư lệnh mặt trận Đường Chín- Khe Sanh do một đồng chí Tổng tham mưu phó
làm tư lệnh và đồng chí phó chủ nhiệm Tổng cục chính trị làm chính ủy. Như vậy
hiện nay mặt trận Đường Chín- Khe Sanh không còn nằm trong quân khu Trị Thiên nữa
mà sẽ hoạt động độc lập.
Chính ủy Ngọc gật đầu nói nhỏ:
- Sẽ đánh lớn ở đây đây. Tiếp tục đi!
Phúc cúi xuống vuốt phẳng tấm bản đồ và tiếp tục:
- Như tôi đã nói lúc trước, hai mục tiêu trên giao cho
ta tham gia tiêu diệt là Hướng Hóa và Làng Vây. Tuy nhiên thông tin của trên
cung cấp về hai mục tiêu này còn rất sơ lược. Cụ thể giờ mới chỉ biết Hướng Hóa
là quận lỵ của quận Hướng Hóa, ở đây có một chi khu quân sự với quân số khoảng
một tiểu đoàn. Còn lực lượng địch ở Làng Vây cũng có một tiểu đoàn biệt kích
chiếm đóng. Cả hai mục tiêu này đều nằm trên trục đường Chín, trong đó Làng Vây
được coi là cứ điểm tiền tiêu của hệ thống phòng thủ này nên được xây dựng rất
kiên cố. Để có thông tin chi tiết thêm về các mục tiêu này ta sẽ cần tổ chức đi
trinh sát trong thời gian tới.
Tham mưu trưởng Dương nhăn trán một lát rồi hỏi
- Thế đã biết mình sẽ phối hợp với đơn vị bộ binh nào
chưa?
Phúc lắc đầu:
- Hiện tại mới là giao nhiệm vụ sơ bộ để mình chuẩn bị chiến trường nên chưa biết cụ
thể, nhưng có khả năng là ta sẽ hiệp đồng với B04.
Rê rê cây bút máy theo đường chì màu xanh trên hai khu
vực Hướng Hóa và Làng Vây tham mưu trưởng Dương lẩm bẩm:
- Hai cứ điểm này đều khá lớn đây- Nói rồi ông ngẩng
lên quay sang phía chính ủy Ngọc- Có lẽ ta phải tiếp tục đề nghị mặt trận cho
kéo “xê Chín” ra thôi anh ạ!
Xung quanh cùng rộ lên tiếng phàn nàn:
- Chả hiểu các bố ấy tính toán thế nào mà đưa “xê Chín”
vào sâu thế!
Chính ủy Ngọc ôn tồn:
- Các đồng chí cứ bình tĩnh đã nào! Việc đưa đại đội 9
vào trong đó là một ý định rất táo bạo của Bộ chỉ huy mặt trận nhưng có lẽ chưa
thích hợp vào lúc này. Chúng tôi đã có ý kiến rồi và các anh ấy đã hứa sẽ
nghiên cứu. Tôi nhất trí với anh Dương là tiếp tục đề nghị với mặt trận để kéo
đại đội 9 ra cùng tham gia chiến đấu ở ngoài này. Có lẽ nay mai ta sẽ đi làm
việc cụ thể với mặt trận anh Dương ạ!
Tham mưu trưởng Dương gật đầu:
- Thực ra đấy cũng là một ý định tốt nhưng cũng có vẻ
hơi phiêu lưu. Có thể là do các anh ấy chưa thật hiểu về sở trường và sở đoản
của xe tăng. Tôi nghĩ rằng để sử dụng xe tăng cho hợp lý rất cần thiết phải có
người của ta bên cạnh Bộ chỉ huy mặt trận. Anh nghĩ thế nào về vấn đề này anh
Ngọc?
Chính ủy Ngọc trầm ngâm một lát mới chậm rãi:
- Ý kiến của anh rất hay. Theo chỗ tôi biết thì các
binh chủng khác đều có chủ nhiệm binh chủng bên cạnh người chỉ huy. Vậy thì xe
tăng cũng không phải là một ngoại lệ- Ông dừng lại ngẫm nghĩ một chút rồi dứt
khoát- Tôi thống nhất thế này nhé: ngày kia tôi với anh Dương sẽ lên làm việc
với Bộ tư lệnh mặt trận, sau đó ở lại luôn trên ấy. Mọi việc ở dưới này sẽ giao
cho ban chỉ huy đoàn 198 toàn quyền định đoạt. Còn bây giờ ta kết thúc cuộc họp
ở đây. Anh Dương soạn ngay điện về báo cáo số 1. Anh Tân tiếp tục hoàn chỉnh
bản báo cáo tổng kết hành quân. Anh Lãm và các anh trong ban chỉ huy bàn bạc
lên kế hoạch chuẩn bị chiến trường. Chiều mai các anh báo cáo với tôi và anh
Dương. Công việc thế các đồng chí rõ cả chưa?- Dừng một lát không thấy ai tỏ
thái độ gì ông tiếp- Các đồng chí nghỉ!
Mọi người lục tục rời phòng họp, khuôn mặt ai cũng lộ
vẻ đăm chiêu.
